DRAMSKI SVET LJUBOMIRA SIMOVIĆA

Nebojša Đorđević    Knjige, Pozorište, Vesti

Akademik Ljubomir Simović pripada maloj grupi značajnih srpskih pesnika koji su uspešno iskoračili u beskonačnost dramske književnosti i u njoj je suvereno zavladao kao njen reprezent, zapisano je između ostalog u knjizi Branka Popovića “Dramski svet Ljubomira Simovića”, koju je objavila “Beogradska knjiga”. Autor knjige, afirmisani pozorišni reditelj i prodekan za nastavu na užičkom Učiteljskom fakultetu, piše da je osnovna osobenost Simovićevih dela moralna osetljivost, blagozvučnost, bogatstvo jezika i izuzetan dar humorističke uobrazilje, ističući da su mu dela utemeljena na iskustvu narodne tradicije - legende, mitovi, stari zapisi, običaji, ali mu nisu strane ni slike iz savremenog života. O vrednosti Simovićevih dramskih dela, po Popovićevim rečima, govori i činjenica da su njegove četiri drame “Hasanaginica”, “Čudo u Šarganu”, “Putujuće pozorište Šopalović” i “Boj na Kosovu” prevedene na mnoge jezike i izvedene širom sveta. Na preksinoćnoj promociji knjige, u okviru pratećeg programa 13. jugoslovenskog pozorišnog festivala, dr Radoslav Lazić, čuveni srpski reditelj, estetičar i dramski pedagog, pohvalio je “Beogradsku knjigu” što je pored sabranih dela akademika Simovića objavila i ovo teorijsko-umetničko delo, čime je na određen način zaokružen njegov monumentalni književno-poetski, pozorišni i stvaralački opus proizašao iz duha i jezika užičkog prostora, prenosi Tanjug. Lazić je rekao da je Popović na konsekventan, celovit i argumentovan način odgonetnuo Simovićev dramski opus i da se pored dokazanog rediteljskog i pedagoškog rada autor knjige potvrđuje ka naučni radnik i teatrolog, potreban našem pozorišnom životu. “Ova knjiga će mnogo pomoći budućim istraživačima, a pre svega teatrolozima, dramaturzima i profesorima književnosti i svima onima koji se bave književnim delom”, rekao je na promociji dr Dragoljub Zorić, profesor Učiteljskog fakulteta.

Izvor: Građanski list

ZIJAH SOKOLOVIĆ U NARODNOM POZORIŠTU

Mirjana Stanojevi?    Pozorište, Vesti


30 godina monodrame “Glumac je glumac je glumac”


Tragikomedija “Glumac je glumac je glumac “, koju će njen pisac i reditelj Zijah Sokolović izvesti u nedelju na sceni Raša Plaović u Narodnom pozorištu u Beogradu, stara je 30 godina, ali se i dalje igra u prepunim salama.

“Toliku popularnost predstave i specifični odnos ljudi prema njoj objašnjavam kao njihovu glad za nekim romantičnim iluzijama koje su već bili zaboravili, a koje se evo vraćaju na našu veliku radost”, izjavio je Sokolović uoči 1.515. izvođenja ove monodrame. Oduševljenje publike tokom svih proteklih godina, od premijere u martu 1978. u Sarajevu, jednoglasno je podržala i kritika, domaća i strana, ocenama da Sokolović prikazuje celo pozorište u jednom glumcu . Pored njegovih gostovanja širom nekadašnje Jugoslavije i u inostranstvu, komad je preveden na nekoliko jezika i igran u dvadesetak zemalja. “Posebno je uzbuđenje za glumca kada se u jednom nacionalnom teatru igra ovakva predstava s jednim glumcem. Kada sam je stvarao nisam planirao da je igram tri decenije, radio sam zatim i mnogo drugih stvari” , izjavio je popularni pozorišni, filmski i televizijski glumac i profesor glume na akademijama u Sloveniji i Austriji. Prema njegovim rečima, ova predstava jeste fenomen, a njeno dugo trajanje jedna velika lepa priča .” Kako sam stario, tako sam pronalazio u njoj nove dimenzije. I predstava je starila, postajala pametnija, pa je mogla da mi uzvrati na neki način. Smatram da je sve to zajedno praznik i kao glumac sam stvarno srećan što mogu da igram i dalje i što je predstava i u Beogradu rasprodata” , rekao je Sokolović.

Izvor:RTV Pink/ Fonet

IZLOŽBA SLIKA RADIŠE MILIVOJEVIĆA - PIKASA

Nebojša Đorđević    Kultura, Vesti


U Knjaževačkom Domu Kulture je tokom protekle nedelje (sreda) otvorena izložba slika nedavno preminulog knjaževačkog slikara Radiše Milivojevića - Pikasa (1952 -2006). «Slikarstvo je za mene zanat, čije se tajne otkrivaju i uče ceo život» - rekao je jednom prilikom, a njegova ulja potvrđuju da su mnoge od njih,već otkrivene, zapisao je novinar, Dragan Ristić i dodao da se između pejzaža i mrtve prirode Radiše Milivojevića nakupilo mnogo godina predanog rada prožetog ljubavlju prema najobičnijim stvarima, koje su u umetnikovoj duši sjale skrivenim sjajem.

Ta nostalgična svetlost jednog života, oslobođena je i fiksirana u slikarevom opusu a do konačnog, zrelog izraza, Radiša Milivojević je došao sopstvenim putem.

On je još kao osnovac dobio je od svojih drugova nadimak «Pikaso» zbog izražene potrebe da komunicira i iskazuje misli putem crteža i slika, te je, njegovo drugo ime i bilo sinonim stilske orjentacije, a označavalo je i opredeljenje za bavljenjem likovnom umetnošću, zapisala je Slađana Đurđekanović, istoričar umetnosti.

Po njenom viđenju, slikarstvo Radiše Milivojevića tematski je vezano za pejzaž, urbani, ruralni predeo i mrtvu prirodu, gde ga, pored cveća interesuju i predmeti pokućstva i voće. Izborom motiva, on potvrđuje da nema velikih i malih tema, te da za slikarski mogu biti podjednako zanimljivi i stari orman, čipka, lonac…

»Radiša svom slikarstvu ne pristupa radikalnim poduhvatima, već vredno beleži. Svojim umećem uspeva da postigne efekte materijalizacije, bilo da slika emajl, keramiku, staklo, drvo ili čipku, ponekad koristeći efekte lazura. Boja i svetlost su posebna preokupacija ovog slikara.

Čiste, svetle, čak rasterećene optičkih deformacija, boje, verovatno odaju njegovu veru da su dovoljne za razumevanje sveta i okoline i njegovo pretakanje u dve dimenzije, kao i slikarev optimizam, kada je za svoje životno zanimanje odabrao, upravo, slikarstvo».

Pred velikim brojem okupljenih Knjaževčana, omaž ovom slikaru i njegovom delu dao je knjaževački slkar, Rade Ristić, koji mu je, svojevremeno i bio nastavnik likovnog vaspitanja u osnovnoj školi.

Radiša Milivojević - Pikaso, bio je prijatelj i autoru ovih redova - sećam se naših dugih razgovora na temu vlast - opozicija, diskusija o člancima u «Srpskoj reči», naročito na vojnim vežbama, gde smo se na različite načine načine dovijali da «uhvatimo krivinu» i budemo van domašaja «drila» vojnih starešina.


EKV

Nebojša Đorđević    Muzika, Vesti

Ekatarina Velika ili EKV bila je jedna od najpoznatijih i najuspješnijih rock grupa u SFRJ.

Grupa je nastala 1982. godine u Beogradu, kada su pjevač i gitarist grupe Šarlo Akrobata, koja se malo prije toga raspala, Milan Mladenović i gitarist Dragomir Mihajlović Gagi osnovali bend “Katarina II”. Tijekom 1982. pridružuju im se Margita Stefanović Magi (klavijature) i Bojan Pečar (bas gitara), a zatim i bubnjar Šarla Akrobate Ivan Vdović Vd. Početkom 1984. godine grupa je izdala svoj prvi album, Katarina II. Album je bio hvaljen od strane kritike, ali nije postigao veliki komercijalni uspjeh zbog svog kompleksnog, umjetničkog i introvertnog stila. Ubrzo nakon izlaska ovog albuma dolazi do promjene sastava grupe: Vd napušta grupu, a Gagi odlazi u vojsku. Na mjesto bubnjara dolazi Ivan Fece Firči, a Milan ostaje jedini gitarista. U ovom sastavu grupa započinje prvu jugoslavensku turneju. Početkom 1985., odmah po povratku iz vojske, Gagi napušta grupu. Kako je on imao licencu na ime “Katarina II”, grupa je promijenila naziv u “Ekatarina Velika” (kasnije obično skraćivano na “EKV”).

1985. godine, grupa izdaje svoj drugi album, Ekatarina Velika. Na ovom albumu prisutna je promjena u zvuku grupe. Glazba je postala brža i energičnija, ali je zadržala osobine koje će biti karakteristika svih EKV albuma: suptilnost i osjećajnost same glazbe i poetični, introspektivni stihovi Milana Mladenovića. Javljaju se i prvi hitovi: “Oči boje meda”, “Tattoo”, “Modro i zeleno” i “Hodaj”.

MILAN MLADENOVIĆ

Grupa 1986. godine izdaje album S’ vetrom uz lice. Ovaj album bio je znatno uspješniji od prethodna dva, te je donio veliki broj hitova: Budi sam na ulici, Ti si sav moj bol, Kao da je bilo nekad, Novac u rukama, Stvaran svet oko mene. Po izlasku albuma, grupu napušta Ivan Fece, a na njegovo mjesto dolazi Ivan Ranković Raka. Album je bio vrlo brižno produciran, s jakim naglaskom na klavijaturama i općenito vedrije atmosfere. Slijedila je uspješna turneja, dokumentirana na albumu EKV 1986 LIVE, izdanom 1987. godine.

Nakon ove turneje dolazi do još jedne promjene bubnjara - na mjesto Ivana Rankovića dolazi Srđan - Žika Todorović iz Discipline kičme, a 1987. godine izlazi album Ljubav. Novi producent, Australijanac Teodor Jani, donio je novi, agresivniji zvuk s mnogo većim naglaskom na gitarama. Album je donio pregršt hitova: “Zemlja”, “Ljubav”, “7 dana”. Na ovom albumu stihovi već počinju odražavati atmosferu blage uznemirenosti, posebno u pjesmi “Tonemo”, gde su gotovo depresivni.

MARGITA STEFANOVIĆ BOJAN PEČAR

1989. godina donosi album Samo par godina za nas. Album je u početku bio pod oštrom kritikom zbog stilskog ponavljanja prethodnog albuma i jednostavnijih pjesama, što je protumačeno kao pokušaj komercijalizacije. Međutim, ovaj album ipak se razlikuje od svog prethodnika po znatno mračnijoj atmosferi. Dominiraju teme straha, nesreće te opći osjećaj da je propast blizu. Ipak, ovo razdoblje bilo je vrhunac popularnosti EKV. Pjesme “Krug”, “Par godina za nas” i “Srce” postale su hitovi, a EKV je proglašena grupom godine po izboru časopisa Pop-Rock.

SRĐAN TODOROVIĆ       MARKO MILIVOJEVIĆ

Početkom 1990. godine, grupu napušta Srđan Todorović, a na njegovo mjesto dolazi Marko Milivojević. Međutim, ubrzo nakon toga grupa je pretrpjela mnogo značajniju promjenu: basist Bojan Pečar, jedan od sastavnih članova tria koji je od 1982. godine istrajavao uz sve promjene bubnjara, preselio se u London. Ovaj događaj bio je šok za grupu i smatra se početkom njezina kraja.

DRAGIŠA USKOKOVIĆ       BATA BOŽANIĆ

1991. godine grupa izdaje album Dum dum, najmračnije EKV ostvarenje. Bas gitaru na albumu je odsvirao studijski i jazz basist Bata Božanić. Album je nastao u vrijeme raspada države u kojoj su članovi grupe živjeli i stvarali što se odrazilo i na ovoj ploči. 1993. grupa izdaje svoj posljednji album Neko nas posmatra s Dragišom Uskokovićem na bas gitari. Album je predstavljao znatnu promjenu u zvuku, i donio je toplu, pop atmosferu.

U prvoj polovici 1994. godine EKV pauzira, dok Milan Mladenović odlazi u Brazil i ondje sa svojim prijateljem Mitrom Subotićem Subom i brazilskim glazbenicima snima album Angel’s Breath koji će izaći 1995. godine. U ljeto se vraća u Srbiju, nakon čega je bilo planova o novom EKV albumu “Ponovo zajedno”, ali do toga nikad nije došlo. Milan je otkrio da je obolio od raka pankreasa, a 5. studenog 1994. godine umro je u Beogradu. EKV prestala je postojati.

1997. godine pojavljuje se album Live ‘88 sa snimkama s posljednja dva koncerta s turneje 1988. u Novom Sadu i Zagrebu. Tijekom 1998. izdavačka kuća EKV Records počinje ponovno objavljivati originalne studijske albume EKV-a s brojnim dodatnim pjesmama. Pojavljuje se i kompilacija Kao nada, kao govor, kao more.

1998. godine u Londonu od srčanog je udara umro Bojan Pečar, a 19. rujna 2002. godine u Beogradu je umrla Margita Stefanović. Prvobitni bubnjar Ivica Vdović umro je 1992. godine, i jedini je preživjeli član prvobitne postave Dragomir Mihajlović.

*Albumi:
* “Katarina II” (RTV LJ, 1984.) - kao Katarina II
* “Ekatarina Velika” (RTV LJ, 1985.)
* “S’ vetrom uz lice” (RTV LJ, 1986.)
* “EKV 86 LIVE” (RTV LJ, 1987.) - uživo
* “Ljubav” (PGP-RTB, 1987.)
* “Samo par godina za nas” (PGP-RTB, 1989.)
* “Dum dum” (PGP-RTB, 1991.)
* “Neko nas posmatra” (PGP-RTS, 1993.)
* “Live ‘88″ (Global Music, 1997.) - uživo
* “Kao u snu: EKV Live ‘91.” (EKV Records, 2002.) - uživo

Izvor: Kingdom forummusic

LJUBOMIR P. NENADOVIĆ

Vladimir S. Putnik    Kultura, Vesti

Narodna biblioteka “Stevan Sremac”, iz Sokobanje, iz nedelje u nedelju, priredi u svojim prostorijama književno veče, ili kakav drugi događaj, nastojeći da period van turističke sezone obogati sadržajem, ispuni slobodno vreme meštanima i malobrojnim gostima, sa ciljem da se što više približi korisnicima usluga biblioteke, ali i svima drugima kojima je stalo do naše kulture u bilo kom obliku. Od 5. novembra, 2008.godine, pod nazivom “Čudesna šuma bajki” započeta je akcija književnih večeri za decu, svake srede, kako bi se deca što više družila sa knjigama, a u međuvremenu organizuju se književne večeri i predavanja za odrasle, bolje reći za sve uzraste, jer komotno možemo reći da opšte poznavanje naše kulture i kulturnih stvaralaca, kod prosečnog stanovnika Srbije je na veoma niskom nivou.

Ovog utorka, 11.11.2008.godine, biblioteka je angažovala mladog profesora srpskog jezika i književnosti, iz sokobanjske Gimnazije, da održi predavanje o putopiscu Ljubomiru P. Nenadoviću. Ljubomira Nenadovića je, kao temu predavanja, ustvari, odabrao sam profesor iz jednostavnog razloga što je ovaj putopisac nedovoljno poznat našoj javnosti, a u školama se, u obaveznom nastavnom programu, nalazi samo jedan odlomak Lj. Nenadovića iz “Pisma iz Italije”.

- Ljubomir P. Nenadović je kao pisac nedovoljno u školskom programu, pa sam iskoristio ovu priliku da “vratim u život”, po mom mišljenju, jednog od najnetipičnijih naših književnih stvaralaca, - kaže profesor Borislav Mladenović.

Ljubomir P. Nenadović, je rođen 14. septembra, 1826. godine u Brankovini, kod Valjeva. Završio je Gimnaziju u Beogradu, a 1843.g. se upisuje na beogradski Licej, koji nije završio. Od 1844. do 1846. godine studira u nekoliko evropskih gradova: Pragu, Berlinu, Hajdelbergu, ali bezuspešno. Putuje potom u Švajcarsku, zatim u Pariz, a u jesen 1848. godine se vraća u Srbiju i zahvaljujući vezama postaje profesor Gimnazije u Beogradu. Dve godine kasnije pokreće list “Šumadinka”, koji zbog nekoliko njegovih pesama koje pogađaju vlast, biva zabranjen, a Ljubomir ponovo putuje Evropom: Nemačka, Švajcarska, Engleska, Italija… Od 1851. do 1858. godine, bavi se diplomatijom. Bio je arhivar i protokolist u Ministarstvu spoljnih poslova i sekretar srpskog poslanstva u Carigradu, a u periodu od 1859. do 1868. godine, bio je načelnik Ministarstva prosvete u Beogradu i sa tog mesta odlazi u penziju i povlači se u Valjevo. Nedugo zatim, putuje u Nemačku u kojoj boravi godinu dana, a vreme od 1874. do 1878.g. koristi za boravak u Crnoj Gori, sa prekidima. U 69-toj godini starosti, 21.januara, 1895. godine, umro je u Valjevu.

Po mišljenju mladog profesora Mladenovića, Ljubomir Nenadović je bio običan diletant, ali koji je lepo umeo da sroči putopise i po tome je prepoznatljiv i napredniji i kvalitetniji od mnogih putopisaca, kako svetskih, tako i srpskih. Njegov talenat je iznikao iz njega samog i omogućio mu da napiše putopise onakve kakvi jesu, a dobri su, reči su profesora Mladenovića. Ljubomir Nenadović je bio opterećen poreklom, slavnom lozom i delima, kum mu je bio knez Miloš Obrenović i od njega se mnogo očekivalo, a baš to je u njemu izazivalo revolt i dvoumljenje: da li da postane “neko” ili “niko”? Odabrao je i jedno i drugo i postao je i niko i neko. Studirao je, nijedan ispit nije položio, a bio je profesor u Gimnaziji i na Liceju; bio je loš pesnik i književnik, a napisao je odlične putopise; srednje slovo “P” je sam dodao (Protin), kako ga ne bi prepoznavali po ocu Mateji Nenadoviću; putovao je Evropom i usred Nemačke, u trenutku ratnih sukoba sa Pruskom, imao je hrabrosti da nazdravi povikom: “Živela Rusija!”

- Ljubomir Nenadović je, po mom mišljenju, bio profesionalni amater i to je dobro radio, - konstatuje profesor Borislav Mladenović.

Ljubomir P. Nenadović je iza sebe ostavio nekoliko pisanih dela: dve zbirke pesama i spjev u šest pjesama “Doičinović Vojin” i putopise “Pisma sa Cetinja”, “O Crnogorcima”, “Pisma iz Italije”, “Pisma iz Nemačke”, “Pisma iz Švajcarske”…

Veče posvećeno jednom srpskom književnom stvaraocu i njegovim delima možemo nazvati uspelim iako nije bilo prisutno mnogo publike, koliko se očekivalo. Ali, s obzirom da biblioteka optimistički nastavlja sa organizovanjem sličnih dešavanja, za očekivati je da će i zainteresovanih iz nedelje u nedelju biti sve više. Mladom profesoru, Borislavu Mladenoviću, pored prvog pitanja, zašto se odlučio za predstavljanje Ljubomira Nenadovića, postavili smo još dva:.

Profesore, da li se u našim školama, osnovnim i srednjim, nedovoljno proučavaju naši književni stvaraoci i njihova dela?

- Školski program jeste obiman, ali je nedovoljan i neprilagođen da se podjednaka pažnja posveti svim delima naših autora. Imam utisak da školski program daje prednost kvantitetu, a ne kvalitetu pisaca i njihovih dela, bilo da su oni sa našeg podneblja ili inostrani.

Poslednjih godina, čak i više od jedne decenije, među našim učenicima, ali i među odraslima, popularnost su stekli inostrani pisci sa delima veoma sumnjivog kvaliteta i destruktivne tematike, Hari Poter, na primer. Zašto je to tako i ko našim učenicima nameće literaturu sumnjivog kvaliteta?

- Ne mislim da je po nekom “pravilu”, sve sa strane sumnjivog kvaliteta. Postoje domaći autori i njihova dela koja su mnogo više sumnjivog kvaliteta, od Hari Potera, pa se čitaju među našom decom. Isto tako, oni koji prevode strane pisce, književni prevodioci, su takođe sumnjivog kvaliteta i znanja. To je kulturološki problem, a ne književni.

Profesor Mladenović će i narednih nedelja u biblioteci “Stevan Sremac” u Sokobanji imati književne večeri, a što se njegovog poslednjeg odgovora tiče, dodao bih da je to i državni i društveni problem, jer većinom naši autori i njihova dela govore o surovoj stvarnosti, a surova zbilja kod nas traje više od dve decenije! Inostrani pisci, živeći lagodnim životom, odnosno životom dostojnog čoveka, nemajući materijala za opisivanje stvarnosti, koriste maštu. A naša deca i mladi ljudi, shodno uzrastu, žive u mašti - maštaju o lepom. I zato su im strani autori popularniji od domaćih. Vode ih u svet maštanja.

Vidimo se, u sokobanjskoj biblioteci!