BOŽANSTVENI SVETOVI SALVADORA DALIJA

Nebojša Đorđević    Kultura, Slikarstvo

Biblia-sacra.jpg

Dela Salvadora Dali, španskog slikara koji je veći deo života proveo u Francuskoj, a svet zadužio originalnim pristupom slikarstvu poznatom kao nederalizam, predstavaljaju se u Muzeju istorije Jugoslavije u Beogradu.

Izložba “Salvador Dali: Božanstveni svetovi”, na kojoj je predstavljeno više od 200 ilustracija tog španskog slikara, biće otvorena večeres u Muzeju istorije Jugoslavije u Beogradu.

Na izložbi koja će trajati do 14. novembra prvi put u Srbiji biće predstvavljeno više od 200 grafičkih listova iz dva najobimnija Dalijeva opusa “Biblija Sakra” i “Božanstvena komedija”, najavljeno je iz Muzeja istorije Jugoslavije.

Biće izložene i dve potpune dekompozicije drvoreza “Božanstvene komedije” (70 grafičkih listova), šest originalnih knjiga “Božanstvene komedije”, kao i markice italijanske vlade posvećene 700. godišnjici rođenja tvorca tog dela Dantea Aligijerija.

Dalijeve ilustracije za Bibliju čini 105 litografija, urađenih po gvaš originalima. Bibliju je 1969. godine objavila izdavačka kuća “Rižoli” u Milanu.

“Biblija Sakra” se smatra najobimnijim objavljenim Dalijevim delom. Autor ga je stvarao između 1963. i 1969. Naručilac je bio Dalijev prijatelj i pokrovitelj Đuzepe Alberto, koji je sebi postavio zadatak da umetnika vrati veri u Boga.

Pucao bojom na sliku

Dali je u izradi ilustracija koristio i posebnu tehniku - buletizam, svoj sopstveni izum. Arkebuzu (vrstu starinskog pištolja) punio je kapsulama s bojom i ispaljivao ih na prazan papir. Spontane fleke koje je tako dobio uključio je u ilustracije.

Bilia-sacra-2.jpg

Kada ga je italijanska vlada na 700. godišnjicu Danteovog rođenja angažovala da ilustruje posebno izdanje “Božanstvene komedije”, Dali je izjavio da to delo oslikava njegov lični duhovni razvoj.

Kasnije je, međutim, rekao da “Božanstvenu komediju” nikada nije čitao.

Dali je za “Božanstvenu komediju” napravio 101 akvarel. Italijanski Državni poligrafički institut objavio je prvobitno knjigu sa sedam reprodukcija akvarela u punoj veličini.

Komunistička partija Italije protestvovala je, međutim, protiv “rasipanja novca”, a nacionalisti su se bunili što Danteovo delo ilustruje Španac.

Na kraju je vlada izdala samo seriju suvenirskih poštanskih marki koje će moći da se vide na izložbi.

Projekat je 1959. godine preuzela i finansirala francuska izdavačka kuća Editions d’Art Les Heures Claires.

Delo su izvodila dva visoko kvalifikovana gravira za posebne vrste drvoreza - ksilografiju. Delo je pod umetnikovim nadzorom rađeno od 1959. do 1963. godine, a objavljeno je u Parizu u šest knjiga.

Na izložbi u Beogradu moći će da se vide grafički listovi iz francuskog izdanja.

Ovako obimna izložba Dalijevih radova pre Beograda, bila je postavljena samo u Sloveniji, na Bledu i u Mariboru, kao i u Njujorku.

Cena individualne ulaznice za izložbu je 450 dinara, dok ulaznice za đake i studente (uz važeće školske legitimacije), za penzionere idecu mlađu od 10 godina, kao i za grupe od više od 10 ljudi koštaju 300 dinara.

Izvor: B 92